الشيخ الكليني ( مترجم : كوه كمره اى )
635
الكافي ( أصول الكافي ) ( فارسي )
از مجلسى ( ره ) - « أ ترى » به صيغهء معلوم يا مجهول ، استفهام است به معنى انكار يعنى چنين نيست كه ناشناخته بماند . « انه لا بدّ » يعنى راستش اين است كه هميشه يك دروغگو هست كه مردم را به دنبال خود مىكشاند و هر چه از او بپرسند جواب مىدهد و در برابر آنچه هم نمىداند دروغى مىتراشد و به ناچار بايد بسيار دروغگو باشد و يا آنكه هميشه يك مرد عاجز الرأى به دعوى رياست اقدام مىكند . و محتمل است مقصود اين باشد كه هر كه رياست طلب است به ناچار يا بايد بسيار دروغگو باشد و يا آنكه در جواب درمانده گردد ، زيرا مردم در همهء مسائل و در امور مشكله به او مراجعه مىكنند و اگر همه را جواب دهد بايد غالباً دروغ گويد و اگر هر چه را نداند جواب ندهد درمانده جلوه كند . در ضمن اخبار به وجه بليغى از عالمِ بىعمل انتقاد كرده است و بدترين سرانجام او را بيان كرده است و البته هر گونه علم و دانش مفيد علم به همان قوانينى است كه موجب عدالت و درستى داد و دهش باشد عدالت نسبت به خود و خدا و مردم و روابط زندگى ، و هر كس يك قانون عدلى را بداند و آن را زير پا نهد و بر خلاف آن ستم روا دارد چنين سرانجام بدى خواهد داشت . از مجلسى ( ره ) - مراء مصدر باب مفاعله است به معنى جدال و اعتراض بر سخن ديگرى بدون غرض دينى . در مفردات راغب است كه : امتراء و ممارات محاجه و گفتگو است در موضوعى كه مورد ترديد است تا آنكه گويد : مقصود از نهى در آن در حديث جدل براى اثبات باطل و غلبه در آن است و اما مجادله براى اظهار حق پسنديده است براى قول خدا تعالى : « وَ جادِلْهُمْ بِالَّتِي هِيَ أَحْسَنُ » . از مجلسى ( ره ) - مقصود از هدف كردن خدا براى ستيزه در اينجا اين است كه در ذات و صفات خدا با مردم وارد بحث و گفتگو شود زيرا